Το πρώτο που έχει σημασία είναι ο τρόπος με τον οποίο εμφανίζεται το αίμα. Άλλο είναι το ζωηρό κόκκινο αίμα που φαίνεται στο χαρτί μετά την αφόδευση, άλλο το αίμα που στάζει στη λεκάνη, άλλο το αίμα που είναι αναμεμειγμένο με τα κόπρανα και άλλο τα μαύρα κόπρανα, τα οποία μπορεί να υποδηλώνουν αιμορραγία από υψηλότερο σημείο του πεπτικού σωλήνα. Αυτές οι διαφορές έχουν κλινική σημασία και βοηθούν τον γιατρό να κατευθύνει σωστά τον έλεγχο.

Αίμα στα κόπρανα: πότε πρέπει να ανησυχήσουμε

Το αίμα στα κόπρανα είναι ένα σύμπτωμα που πάντα προκαλεί ανησυχία. Και σωστά. Δεν σημαίνει απαραίτητα κάτι σοβαρό, αλλά δεν είναι ποτέ ένα εύρημα που πρέπει να αγνοείται ή να αποδίδεται πρόχειρα σε αιμορροΐδες. Το αίμα στα κόπρανα είναι ένα σύμπτωμα που πάντα προκαλεί ανησυχία. Και σωστά. Δεν σημαίνει απαραίτητα κάτι σοβαρό, αλλά δεν είναι ποτέ ένα εύρημα που πρέπει να αγνοείται ή να αποδίδεται πρόχειρα σε αιμορροΐδες. Πολλοί ασθενείς πιστεύουν ότι αν κάνουν επέμβαση για αιμορροΐδες με λέιζερ, θα λυθούν αυτόματα όλα τα προβλήματα που σχετίζονται με το αίμα από τον πρωκτό. Αυτό όμως δεν είναι πάντα σωστό, γιατί πρώτα πρέπει να αποδειχθεί ότι η αιμορραγία προέρχεται πράγματι από αιμορροΐδες και όχι από κάποια άλλη πάθηση του ορθού ή του παχέος εντέρου.

Το πρώτο που έχει σημασία είναι ο τρόπος με τον οποίο εμφανίζεται το αίμα. Άλλο είναι το ζωηρό κόκκινο αίμα που φαίνεται στο χαρτί μετά την αφόδευση, άλλο το αίμα που στάζει στη λεκάνη, άλλο το αίμα που είναι αναμεμειγμένο με τα κόπρανα και άλλο τα μαύρα κόπρανα, τα οποία μπορεί να υποδηλώνουν αιμορραγία από υψηλότερο σημείο του πεπτικού σωλήνα. Αυτές οι διαφορές έχουν κλινική σημασία και βοηθούν τον γιατρό να κατευθύνει σωστά τον έλεγχο.

Οι πιο συχνές αιτίες αίματος από τον πρωκτό είναι οι αιμορροΐδες και η ραγάδα πρωκτού. Οι αιμορροΐδες συνήθως προκαλούν ζωηρό κόκκινο αίμα, συχνά χωρίς έντονο πόνο, ενώ η ραγάδα συνοδεύεται συνήθως από δυνατό πόνο ή κάψιμο κατά την αφόδευση και μικρή ποσότητα αίματος. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι κάθε αίμα από τον πρωκτό είναι αιμορροΐδες ή ραγάδα. Αυτό είναι ένα από τα πιο συχνά λάθη. Ο ασθενής βλέπει αίμα, γνωρίζει ότι έχει αιμορροΐδες και θεωρεί ότι η αιτία είναι προφανής. Δεν είναι πάντα έτσι.

Αίμα στα κόπρανα μπορεί να εμφανιστεί και σε φλεγμονές του ορθού, σε κολίτιδες, σε πολύποδες, σε εκκολπωματική νόσο, σε λοιμώξεις, σε φλεγμονώδη νοσήματα του εντέρου, αλλά και σε κακοήθειες του παχέος εντέρου ή του ορθού. Για αυτό η διάγνωση δεν πρέπει να γίνεται με βάση την υπόθεση, αλλά με βάση την εξέταση.

Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται όταν το αίμα είναι επαναλαμβανόμενο, όταν συνοδεύεται από αλλαγή στις συνήθειες του εντέρου, διάρροια ή δυσκοιλιότητα που επιμένει, πόνο στην κοιλιά, απώλεια βάρους, αναιμία, αδυναμία ή αίσθημα ατελούς κένωσης. Επίσης, όταν ο ασθενής είναι άνω των 45-50 ετών ή έχει οικογενειακό ιστορικό πολυπόδων ή καρκίνου παχέος εντέρου, ο έλεγχος δεν πρέπει να καθυστερεί.

Η σωστή προσέγγιση ξεκινά από το ιστορικό και την κλινική εξέταση. Ο γιατρός πρέπει να δει την περιοχή, να αξιολογήσει αν υπάρχει ραγάδα, αιμορροϊδοπάθεια, φλεγμονή, πρόπτωση ή άλλη εμφανής αιτία. Σε αρκετές περιπτώσεις χρειάζεται πρωκτοσκόπηση ή ορθοσκόπηση. Όταν υπάρχουν ενδείξεις ή όταν το ιστορικό το απαιτεί, ο έλεγχος πρέπει να επεκτείνεται με κολονοσκόπηση, ώστε να αποκλειστούν παθήσεις του παχέος εντέρου.

Δεν είναι σωστό ο ασθενής να χρησιμοποιεί για μήνες αλοιφές ή υπόθετα χωρίς διάγνωση. Μπορεί προσωρινά να μειωθεί ένα σύμπτωμα, αλλά να χαθεί πολύτιμος χρόνος. Το αίμα είναι σημάδι, όχι διάγνωση. Και το πιο σημαντικό είναι να βρεθεί από πού προέρχεται και γιατί εμφανίζεται.

Συμπερασματικά, το αίμα στα κόπρανα μπορεί να οφείλεται σε κάτι απλό, όπως αιμορροΐδες ή ραγάδα. Μπορεί όμως να είναι και το πρώτο σύμπτωμα μιας κατάστασης που χρειάζεται άμεση διερεύνηση. Η σωστή ιατρική αξιολόγηση είναι αυτή που ξεχωρίζει το αθώο από το σοβαρό και οδηγεί στην κατάλληλη θεραπεία.

Για περισσότερες πληροφορίες, μπορείτε να επικοινωνήσετε με τον Χειρουργό πρωκτολόγο, Ιωάννη Παπαγιαννόπουλο, ο οποίος είναι  Χειρουργός που ασχολείται αποκλειστικά με την πρωκτολογία για περισσότερα από 10 χρόνια. Μπορείτε να τον αναζητήσετε διαδικτυακά με τον όρο πρωκτολόγος Θεσσαλονίκη, ώστε να ενημερωθείτε για τις σύγχρονες διαγνωστικές και θεραπευτικές επιλογές στις παθήσεις του πρωκτού και του ορθού.